Jaki uniwersalny rodzaj łączenia jest najczęściej wykorzystywany w domowych i profesjonalnych warsztatach? Odpowiedź jest oczywista: śruby i nakrętki. Zawsze warto mieć pod ręką większy zestaw tych akcesoriów, jednak mnóstwo typów rozmiarów i rodzajów gniazd sprawiają, że czasem pojawia się kłopot z wyborem odpowiedniego produktu. W przypadku mocowania dużych konstrukcji i urządzeń wymagających zastosowania przepisów BHP i dochodzi do tego również potrzeba zapewnienia trwałości i bezpieczeństwa. Za zgodność z określonymi parametrami: kształtem łba, gniazdem itp. odpowiadają normy śrub, których oznaczenia widnieją na ich korpusie i opakowaniach. Co oznaczają poszczególne skróty i jak rozpoznać, czy do montażu został wybrany odpowiedni rodzaj łączenia? Sprawdź, na czym polega specyfika wyróżniająca poszczególne normy śrub i nakrętek.
Rodzaje oznaczeń nakrętek i śrub
Większość oznaczeń na śrubach (a także na nakrętkach, podkładkach i nitach) dostępnych na naszym rynku należy do systemu DIN, PN oraz ISO. W każdym symbolu kryje się informacja o najważniejszych parametrach danego produktu. Jak je odszyfrować?
| Jaką normę ma element złączny? | Co oznacza skrót? | Co mówi użytkownikowi? |
|---|---|---|
| DIN | Niemiecki system normalizacyjny | Informuje m.in. o kształcie, typie gwintu, jakości, wytrzymałości i przeznaczeniu elementu |
| PN | Polska Norma | Potwierdza zgodność elementu z krajowymi wymaganiami oraz dopuszczenie do stosowania na rynku |
| ISO | Norma międzynarodowa | Wskazuje, że produkt został skontrolowany według procedur międzynarodowej organizacji normalizacyjnej |
| Kod liczbowy przy normie | Dokładne oznaczenie konkretnego typu produktu | Pomaga rozpoznać budowę, zastosowanie i parametry techniczne elementu złącznego |
DIN
Skrót pochodzi od nazwy Deutsches Institut fuer Normung. Niemiecki Instytut Normalizacyjny w swoich oznaczeniach śrub oprócz kształtów gniazd czy odmian gwintowania zawiera informacje na temat takich cech jak:
- wytrzymałość
- jakość,
- przeznaczenie.
Precyzyjne dane są zawarte w kodzie dołączonym do skrótu DIN. Każda z cyfr i niesie ze sobą konkretną cechę danego produktu. Np. pod normą DIN 438 kryje się “wkręt dociskowy bez łba z końcem wgłębionym z gwintem na całej długości”. Symbole na śrubach dają informację nie tylko o tym, jakiego klucza czy śrubokrętu należy użyć do jej skręcenia, ale sięga znacznie głębiej, do wytrzymałości i możliwości zastosowania.
PN
Jak każda norma obowiązująca w Polsce, oznaczenia śrub również zaczynają się od skrótu PN. Polski kod mówi również o kontrolowanym dopuszczeniu produktu na rynek wewnętrzny. Jest to rodzaj certyfikatu, który potwierdza zgodność tych elementów z krajowymi wymogami. Niezależny podmiot bierze na siebie odpowiedzialność za jakość i bezpieczeństwo zastosowanych łączeń. W oznaczeniu mamy więcej cyfr niż w systemie DIN, na przykład PN 82105 oznacza “śrubę o łbie sześciokątnym nagwintowaną na całej długości”.
ISO
Znak ISO posiadają produkty skontrolowane przez międzynarodową organizację normalizacyjną (International Organization for Standardization). Kod ten można spotkać nie tylko na produktach do łączenia. Według odpowiednich procedur przyznaje się go również instytucjom.
Jak odczytać przykłady oznaczeń DIN i PN?
| Przykład oznaczenia | Co oznacza? | Co można dzięki temu ustalić? |
|---|---|---|
| DIN 438 | Wkręt dociskowy bez łba z końcem wgłębionym, z gwintem na całej długości | Typ elementu, kształt zakończenia i sposób nagwintowania |
| PN 82105 | Śruba o łbie sześciokątnym nagwintowana na całej długości | Kształt łba oraz zakres gwintu |
| DIN + kod liczbowy | Szczegółowy opis cech produktu | Parametry techniczne potrzebne do właściwego doboru |
| PN + kod liczbowy | Oznaczenie zgodne z polskim systemem norm | Potwierdzenie typu produktu i jego zgodności z wymaganiami krajowymi |
Wyszukaj najlepszy typ łączenia!
Jakie najważniejsze informacje zawarte w kodach normalizacyjnych trzeba uwzględnić przy wyborze łączenia? Na pewno trzeba wziąć pod uwagę różne typy:
- trzpienia,
- zakończenia czopu,
- gniazda,
- gwintu (np. metryczny lub inny)
- innych elementów.
Najpopularniejsze śruby nierdzewne mają typowe elementy. Przykład modelowego łączenia to element o sześciokątnym łbie, cylindrycznym trzpieniu, bez czopu, z gwintem metrycznym. Jednak może się okazać, że konieczne będzie zastosowanie jednego z dziesiątek innych modeli. Do porównania właściwości elementów tego typu służą dostępne w sieci tabele konwersji norm. Znajdź odpowiednie śruby, wkręty, nakrętki i podkładki dzięki typowym oznaczeniom.
Są to oznaczenia norm określających budowę, parametry i przeznaczenie elementów złącznych. Dzięki nim można łatwo sprawdzić, czy śruba lub nakrętka spełnia wymagania techniczne dla konkretnego zastosowania.
Oznaczenie DIN składa się ze skrótu oraz numeru normy, który określa konkretny typ elementu. Kod zawiera informacje m.in. o kształcie łba, rodzaju gwintu, wymiarach i przeznaczeniu śruby.
Norma DIN pochodzi z niemieckiego systemu normalizacji, natomiast ISO jest standardem międzynarodowym stosowanym na całym świecie. W praktyce wiele współczesnych norm DIN ma swoje odpowiedniki w systemie ISO.
Normy pozwalają dobrać element o odpowiednich parametrach wytrzymałościowych i konstrukcyjnych. Dzięki temu można uniknąć błędów montażowych oraz zwiększyć bezpieczeństwo i trwałość połączenia.
Oznaczenia mogą informować o rodzaju gwintu, kształcie łba, klasie wytrzymałości, materiale wykonania oraz przeznaczeniu elementu. To podstawowe dane potrzebne do prawidłowego doboru śruby do konkretnego zastosowania.
Tak, w budownictwie, przemyśle i konstrukcjach technicznych stosowanie elementów zgodnych z odpowiednimi normami jest często wymagane przez przepisy oraz dokumentację projektową. Właściwy dobór normowanych elementów wpływa na bezpieczeństwo całej konstrukcji.
Powiązane tematycznie wpisy
O autorze
proxart
STEAM – Najwyższa jakość produktów
Sprawdź pozostałe artykuły
STEAM – Producent elementów złącznych
Nie wiesz, który produkt będzie dla Ciebie najlepszy?
Pomożemy Ci dobrać rozwiązanie dopasowane do Twoich potrzeb, oczekiwań i budżetu.
